In het kort
- Vaste beugel: gekleefd, dag en nacht actief, met grondiger poetsen
- Aligners: uitneembaar en discreet, 20 tot 22 uur per dag te dragen volgens de gebruikelijke richtlijn
- Het ziekenfonds komt tussen als de behandeling vóór 15 jaar start, niet bij volwassenen
- Na beide houdt een retentie de tanden op hun plaats
Hetzelfde doel, twee mechanismen
Een tand verplaatsen betekent er een lichte, aanhoudende kracht op zetten. Het bot errond past zich aan, en de tand schuift stilaan op.
Bij de vaste beugel wordt op elke tand een klein blokje (slotje) gekleefd. Een draad loopt van het ene naar het andere en geeft de richting aan. Doorzichtige aligners zijn dunne hoesjes die op maat van uw tanden gemaakt worden. Elk hoesje verschilt wat van het vorige, en de reeks tekent de geplande weg uit.
Een dag met een vaste beugel
’s Morgens hoeft u niets in te doen en kunt u niets vergeten: de beugel is al aan het werk. Dat is zijn grote troef, zeker voor een tiener.
De inspanning ligt aan de wastafel. Slotjes en draad vormen hoekjes waar tandplak blijft hangen en waar de borstel moeilijk komt. Het poetsen wordt dus een vaste afspraak, na elke maaltijd.
- Boven en daarna onder de draad poetsen, tand per tand
- Eén keer per dag een ragertje tussen de slotjes halen
- Hard of kleverig voedsel in stukjes snijden
- Naar de controles komen die de praktijk plant
Een dag met aligners
U neemt ze uit om te eten, om iets anders dan water te drinken en om uw tanden te poetsen. De rest van de tijd zitten ze in de mond: de gebruikelijke richtlijn is 20 tot 22 uur per dag, de nacht inbegrepen.
Reken even mee. Drie maaltijden, een koffie, twee poetsbeurten: de twee tot vier vrije uren zijn snel op. Klopt de rekening niet, dan past het volgende hoesje minder goed en loopt de behandeling vertraging op.
Daartegenover staat dat de hygiëne eenvoudiger is: u poetst tanden waar niets op zit. Dat voordeel geldt zolang u ook de hoesjes zelf proper houdt en ze pas na het poetsen terugplaatst.
Wat elke beugel kan
Aligners passen bij veel correcties: tanden die over elkaar staan, spleetjes die dicht moeten.
De vaste beugel behoudt het voordeel wanneer de beweging moeilijk is: een sterk gedraaide tand, een tand die in het bot is blijven zitten en begeleid moet worden, een duidelijk verschil tussen de twee kaken. In die situaties geven het onderzoek en de röntgenfoto’s de doorslag, en soms wordt maar één van de twee voorgesteld.
De leeftijd, en wat het ziekenfonds terugbetaalt
Een beugelbehandeling kan op elke leeftijd (Verbond der Vlaamse Tandartsen), maar de verplichte verzekering kijkt naar de geboortedatum. Een vroege behandeling wordt terugbetaald als ze start vóór de 9e verjaardag. Een regelmatige behandeling moet starten vóór de 15e verjaardag; sinds 1 juli 2022 geldt het attest van de start als kennisgeving aan het ziekenfonds (RIZIV).
Zijn de tanden nog niet klaar, dan geeft een melding tussen 13 en 15 jaar 24 maanden de tijd om te beginnen. Bij volwassenen komt de verplichte verzekering niet tussen; sommige aanvullende verzekeringen doen dat wel. In elk geval krijgt u van het team dat orthodontie uitvoert een schriftelijke offerte voor de start.
Daarna: de retentie
De dag waarop de slotjes of het laatste hoesje verdwijnen, is de behandeling niet af. Zonder retentiefase hebben tanden de neiging om naar hun beginpositie terug te keren (Cochrane-review, 2023).
Retentie bestaat in twee vormen: een fijn draadje dat achter de voortanden gekleefd wordt, of een hoesje dat u ’s nachts draagt. Soms allebei. Vraag van bij het begin wat voor u gepland is.
Drie vragen voor de eerste afspraak
Kan mijn geval met beide beugels behandeld worden? Hoe vaak kom ik op controle? Welke retentie is daarna voorzien? Noteer de antwoorden: thuis kunt u dan rustig vergelijken.
Veelgestelde vragen
Kan een tiener aligners dragen?
Ja, als zijn geval ervoor in aanmerking komt en hij bereid is ze bijna de hele tijd te dragen. Een jongere die ze in zijn boekentas vergeet, komt zekerder vooruit met een vaste beugel.
Hoelang duurt een behandeling?
De actieve fase duurt meestal twee tot drie jaar, gevolgd door minstens een jaar retentie (Verbond der Vlaamse Tandartsen). Een eenvoudige correctie kan korter zijn. De geschatte duur voor u hoort u na het onderzoek.
Wat gebeurt er als ik mijn retentie niet draag?
De tanden kunnen opnieuw verschuiven, soms op enkele maanden. Spant uw nachthoesje na een periode van vergeten, maak dan zonder wachten een afspraak.
Bronnen
Pagina bijgewerkt op Geschreven door het team van het centrumVerantwoordelijke tandarts : Kerem Almuhur, algemeen tandarts